Michelle van Tongerloo – Kwetsbare ouders

0
1243

Door Michelle van Tongerloo

Vaak voel ik me machteloos in de vicieuze cirkel, waar kwetsbare kinderen kwetsbare ouders worden, die kwetsbare kinderen produceren. De moedeloosheid begint als ik ’s ochtends in de tram stap om mijn kinderen naar het kinderdagverblijf te brengen. Achter in de tram verzamelen zich de jonge moeders, die erna zelf naar school gaan.

Ik zie hoe zij het tramritje volbrengen door hun kind af te leiden met YouTube-filmpjes. Onderweg worden er nog een knijpzakje als fruit, een koekje als brood en een fristi als zuivel naar binnen gepropt. Als het kind dan onrustig in de buggy gaat heen en weer bewegen, snauwt de moeder het af.

Opvoedingsarmoede: het is een groot probleem. Een hele trits aan niet-samenwerkende gemeentelijke instellingen moet het probleem tegengaan. Opvoedpoli’s bij consultatiebureaus, Bureau Jeugdzorg en het Centrum voor Jeugd en Gezin. Als huisarts weet ik al niet bij wie ik moet aankloppen, laat staan dat een alleenstaande moeder het weet.

Het is dweilen met de kraan open, omdat we de bron niet aanpakken. De bron is armoede. Hulpinstanties slechts een veel te dure pleister op de wond.

Armoede is een voedingsbodem voor slecht ouderschap: er is minder ruimte om een kind zich veilig te laten ontwikkelen en vaak ook weinig tijd een kind bij te staan. Als je zelf het gevoel hebt dat je niks waard bent, is het lastiger om sensitief op je kind te reageren.

En wat gebeurt er als iedereen klem zit onder één onveilig dak? Dan neem je beslissingen die op lange termijn minder slim zijn, maar op korte termijn lonen. ‘Als ik bij mijn vriendje ga wonen, is er tenminste nog iemand die me positieve aandacht geeft.’ ‘Als ik een kind krijg, dan stel ik in ieder geval als moeder nog wat voor.’

De problemen in Rotterdam zijn groot. Het voorbeeld dat ik hierboven gaf is mild. Maar ik begeleid ook een kind dat expres te weinig eten van zijn ouders krijgt, een kind wiens vader geprobeerd heeft hem te wurgen en van wie de moeder is overleden aan een overdosis, een kind dat er regelmatig getuige van is dat zijn moeder zonder schoenen en sleutel in de kou wordt gezet, een kind wiens moeder een verslaafde prostituee is en een kind dat door zijn stiefvader in de kast wordt opgesloten als zijn eigen kinderen er zijn.

Al deze kinderen wonen nog thuis. Als ik het kind met gedragsproblemen op mijn spreekuur krijg, zijn we te laat. Dan zie ik ze tien jaar later terug in het straatcircuit, als ze aanzien opeisen door gangstertje te spelen. We kunnen het kind dan proberen te herijken volgens academische theorieën, maar zo’n behandeling heeft vaak niet zoveel invloed meer. Een rolmodel kun je niet achteraf creëren.

Michelle van Tongerloo is huisarts in Rotterdam-Zuid en straatarts in de Pauluskerk. Ze schrijft onder andere voor De Correspondent.

 

advertentie Regenboog Groep

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here