Het kabinetsplan om de instroom in de WIA af te knijpen door de toelating aan te scherpen, en de zwaarste categorie arbeidsongeschikten op straffe van een lagere uitkering aan het werk te zetten, stuit op verzet van vakbonden en oppositie.

Vakbond CNV eist dat het kabinet de plannen intrekt. ‘Een keiharde bezuiniging die de meest kwetsbare groep treft en snel van tafel moet’, vindt CNV-voorzitter Maurice Limmen. FNV ‘maakt zich grote zorgen over de in het Regeerakkoord aangekondigde maatregelen voor aanscherping van de arbeidsongeschiktheidsbeoordeling in de WIA’. De Tweede Kamer debatteerde donderdag 4 oktober over het voorstel.

Minder kans op behoud van inkomen na keuring

De regering wil de criteria voor een arbeidsongeschiktheidsuitkering volgend jaar aanscherpen, opdat er veel minder mensen dan nu in aanmerking komen voor de WIA (Wet werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen). Het zou om 9 procent van de huidige WIA-gerechtigden gaan, die niet meer in aanmerking komt voor een WIA-uitkering. De gevolgen voor mensen met een beperkte arbeidsongeschiktheid (35-80 procent) zijn nog groter. Daarnaast wordt de hoogte van de uitkering voor mensen die in de zwaarste arbeidsongeschiktheidscategorie (zo goed als volledig arbeidsongeschikt) vallen afhankelijk van het feit of ze voor hun resterende ‘verdiencapaciteit’ voldoende werk vinden. Als dat niet lukt, rest een uitkering rond het minimumloon. De bezuiniging is bedoeld om de lasten voor werkgevers te verlichten.

Het zal erop neerkomen dat veel meer mensen dan nu zullen worden beoordeeld als best nog in staat om een beetje te werken (minder dan voor 35 procent arbeidsongeschikt), in wat voor baantje dan ook. In de praktijk zal dat veelal op eeuwige bijstand neerkomen of op sappelen in de marge. Voor nieuwe, volledig arbeidsongeschikten dreigt een forse inkomensval van honderden euro’s per maand, omdat het kabinet wil dat ook voor hen een inkomenseis gaat gelden.

Toch maar weer naar de onderhandelingstafel

De oppositie in de Tweede Kamer maakte gehakt van de plannen. SP-Kamerlid Jasper van Dijk: ‘Een ijskoude korting op het vangnet voor mensen die om wat voor reden dan ook niet meer kunnen werken als voorheen. De minister heeft wat weg van een wonderdokter, want met zijn voorstel zal bijna 10 procent van de mensen die nu volledig arbeidsongeschikt zijn plotsklaps arbeidsgeschikt verklaard worden. Het nieuwe Lourdes zit in Den Haag.’ Van Dijk voorziet voor veel gehandicapten bijstand, oftewel een enkeltje armoede. ‘Als dat gebeurt, pakt deze minister hun WIA-uitkering af waarvoor ze jarenlang premie hebben betaald.’ PvdA’er Gijs van Dijk noemt het een kwestie van beschaving: ‘Weggestopt in het regeerakkoord en in de begroting staat een soort technocratische en bureaucratische maatregel, die allerlei technische termen opwerpt, maar in feite een bezuiniging is van 250 miljoen op de toekomstige zieke mensen, op kwetsbare mensen.’ Een  asociaal plan, dat Van Dijk doet denken aan de loondispensatie: ‘Daarvan hebben wij, gelukkig met zijn allen, gezegd dat er geen draagvlak voor was in deze economisch goede tijden; in een beschaafd land moeten we dat niet doen. Wat mij betreft geldt dat voor dit plan nog meer.’

PvdA en SP kregen bijval van GroenLinks, 50Plus, PVV en Denk. Maar een motie van coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie – een kleine meerderheid van de Kamer – haalde de angel uit het debat. Het voorstel roept op om opnieuw met werkgevers en werknemers te gaan praten om ‘binnen de budgettaire kaders’ afspraken te maken rondom loondoorbetaling bij ziekte en WIA. Jasper van Dijk deed – na ruggespraak met de rest van de oppositie – nog een poging tot aanscherping. Zou de coalitie bereid zijn om dat ‘binnen de budgettaire kaders’ te schrappen? Nee dus. De werknemersvertegenwoordiger slijpen alvast hun messen:

Kitty Jong, vicevoorzitter van de FNV: ‘Hier dreigt een drama van dezelfde proporties als bij de loondispensatie, de maatregel die na felle protesten van FNV en andere organisaties uiteindelijk is ingetrokken. Maar wat nog op tafel ligt, zal opnieuw een grote groep in de samenleving hard treffen en zal de sociale ongelijkheid in dit land vergroten.’

advertentie Regenboog Groep

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here